Pierwszy z trójcy (trimurti) indyjskich bogów, obok Wisznu i Siwy. W przeciwieństwie do nich nie stał się uniwersalnym i absolutnym bogiem, nie jest też na ogół otaczany kultem. Przedstawiany jako czerwonoskóry mężczyzna z 4 rękami i 4 głowami. Pierw, posiadał 5 głów, ale jedną z nich spopielił swym spojrzeniem Siwa, gdy B. wyraził się o nim bez szacunku. Małżonką B. jest bogini nauki Saraswati. Zwykle jego funkcją jest kreacja świata. Zależnie od źródła przedstawiany jest jako samodzielny stwórca lub demiurg działający z woli Wisznu albo Siwy. W okresie wedyjskim jako stwórcy świata są przedstawiani inni bogowie, jedynie wg Siatapathy brahmany, to B. stworzył bogów i umieścił ich w odpowiednich światach: w świecie ziemskim Ag- niego, w przestworzach Waju, w niebiosach ~ Surię. Zgodnie z Wisznu Puraną bóg ten działa dzięki Wisznu, a Mahabharata opisuje z kolei, jak B. pojawia się w lotosie wyrastającym z pępka Wisznu spoczywającego na wodach kosmicznych i wtedy, w medytacji, odtwarza subtelne ślady (sanskary) poprzednio istniejących światów i na tej podstawie kreuje nowe stworzenie. Literatura siwaicka opisuje B. jako stworzonego lub zrodzonego przez Siwę. Rodzi się zwykle z kosmicznego jaja spoczywającego w wodach pierwotnej kreacji, sam też tworzy podobne owalne formy, z których ewoluują różne światy. „Dzień B.”, czyli okres trwania świata, to 2 160 000 000 lat, a potem wszystko jest pochłonięte przez kosmiczny ogień. Po 100 takich latach sam B. i inni bogowie zostają pochłonięci przez ogień, pozostaje jedynie najwyższy bóg (Wisznu, Siwa, Brahman, czyli Absolut). Wg niektórych źródeł, B. uważany jest za praojca ludzkości, pochodzącej z jego kazirodczego związku z własną córką Wacz („Mową”) lub Sandhją („Świtem”). Mówi się też o nim jako o pierwszym mędrcu i wieszczu. W wielu mitach przedstawiany jest jako ten, który darzy nieśmiertelnością i cudownymi mocami poddających się ascezie (ta- pas) joginów, i tak samo nagradza demony.

Add Your Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *